Шоңҡар
+14 °С
Болотло
75 лет Победы
Бөтә яңылыҡтар
Илһам
13 Март 2019, 17:52

Мөхәббәттән мәхрүм ҡалһа йөрәк, Шатлыҡ сәсмәй, бәхет үрсетмәй…

***Һиңә үлеп ғашиҡ булған сағым,Оҙатырға килдем артыңдан.Тәүге һөйөү бигерәк өркәк инде,Һүҙ әйтергә һиңә тартынған

Рәшит Сабит

Мөхәббәттән мәхрүм ҡалһа йөрәк,
Шатлыҡ сәсмәй, бәхет үрсетмәй…

Эй, кешеләр…
Хеҙмәт һөйгән намыҫ эйәләре
Миңә иптәш, дуҫ һеҙ, бер туған.
Бәхет даулап алға атлайым мин
Һеҙҙең менән бергә, бер юлдан.
Йәшлек уты менән янған йөрәк
Бары һеҙгә һөйөү йөрөтә.
Һеҙҙең намыҫ өсөн көрәшеүем
Кеше итә мине, ир итә.
Ат башындай алтын бирһәләр ҙә,
Ҡарайтмамын Кеше исемен.
Мин хеҙмәттең һәм сафлыҡтың һағы,
Ғорурланам шуның өсөн мин.
Эй, кешеләр, мине күргән саҡта
Булмағыҙ ҙа ғәмһеҙ, вайымһыҙ.
Һеҙҙең өсөн яна йөрәгем,
Шатлығым һеҙ минең, ҡайғым һеҙ.
1973.
Тыуған яғыма
Тыуған яҡтың тупрағына баҫһам,
Мин ҡанатлы тоям үҙемде.
Шатлыҡ-ҡайғыларҙы күрҙем бында,
Барына күндем,
Булдым түҙемле.
Күңелдә яҙ бөгөн, күгем аяҙ,
Ҡояш нурын һибә иркәләп.
Донъяла бәхетле булыу өсөн
Кешегә ирек, тыуған ер кәрәк.
Шат йылмаям сәскәләрен һыйпап,
Миңә башын эйгән сирендең.
Ошо ерҙе гөлгә күмер өсөн
Көс түгәм мин,
Һис тә иренмәм.
Хеҙмәтемдә янып-көйәмме мин,
Ултыраммы күркәм табында,
Һөйләйем мин һүҙҙе шикләнмәйсә,
Тамырҙарым тәрән, ныҡ бында.
Нишләһәм дә тыуған ерем һәр саҡ
Йәшәү көсө бирҙе ҡаныма.
Юҡ, бурыслы булып ҡалмамын мин
Тыуған ергә, тыуған яғыма.
1966.
***
Был тормоштоң һикәлтәһеҙ генә
Юлдарынан кем дә үтмәгән.
Донъя мәшәҡәте һис бөтмәгән,
Күпме йыйһаң да, мал етмәгән.
Донъяныҡы донъялыҡта ҡала,
Алып китеп булмай ҡәбергә.
Байлыҡҡа һәм данға ҡыҙыҡма һин,
Дуҫтарыңды дуҫ ит, ҡәҙерлә.
Донъя малын эшләп табып була,
Бер юғалтһаң, дуҫтар табылмай.
Дуҫтары күп булған кеше генә
Һикәлтәле юлда абынмай.
Һуҡмаҡ ярам
1
Шағирҙар күп беҙҙә.
Булһын әйҙә!
Шиғыр күңел өсөн яҙыла.
Бына мин дә шиғыр яҙа-яҙа
Киләм әле ғүмер яҙыма.
Эй, шағирҙар, һеҙҙең сафҡа киләм,
Арағыҙҙан урын бирегеҙ!
Күпме йырлаһаҡ та йырлап туймаҫ,
Данлап туймаҫ тыуған еребеҙ.
Үҙ йырҙарым бар ул был донъяла,
Мин баҫмамын бүтән эҙҙәргә.
Ни булһа ла үҙ һуҡмағым менән
Мин килермен, дуҫтар, һеҙҙәргә!
2
Туҙан осҡан юлдар артта ҡалды
Шырлыҡтарға килеп керәмен.
Аһ, ошонда осратһам икән
Өлкән ағайҙарҙың берәйһен.
Үткән саҡта ауыр аралыҡты,
Сытырманлыҡ аша юл ярып,
Ул кәңәшен бирһен, дәрт өҫтәһен,
Рухымды минең һуғарып.
Мин, көрһөнөп, йондоҙҙарға бағам,
Ҡарай улар балҡып, яҡтыртып.
Атлайым мин йәнә бер яңғыҙым
Кис еткереп, таңдар аттырып.
Алыҫ араларым саҡыра мине,
Барырға ла әле барырға.
Яҡты йондоҙҙарҙан ҡеүәт алам
Шырлыҡтарҙан һуҡмаҡ ярырға.
Тар булһа ла үҙ һуҡмағым һалам,
Киңәйтеүсе уны табылыр.
Бәлки әле миллион йөрәктәргә
Илтә торған оло юл булыр.
1966.
***
Дауыл теләй күңел, дауыл теләй,
Теләй һөйөү, хистең олоһон.
Йәшәүме ни яныр-янмаҫ йәшәү
Саф һөйөүҙең тоймай йылыһын.
Ҡояш йылмаймаһа, сәскә һулый,
Тирә-йүнгә хуш еҫ, нур һипмәй.
Мөхәббәттән мәхрүм ҡалһа йөрәк,
Шатлыҡ сәсмәй, бәхет үрсетмәй.
Юҡ, йөрәгем һулыған сәскә түгел,
Ҙур һөйөүҙе көтөп яна ул.
Килмәй ҡалмаҫ ныҡ ышанып көткәс,
Килер һөйөү, килер ул дауыл.
1968.
***
Урман һуҡмағында мин абындым,
Аша атлағанда түңгәкте.
Һәм бер яҡҡа ҡапыл яңылыш баҫыу
Аяғымды минең имгәтте.
Шул саҡ әрней-әрней ергә сүктем,
Ә дуҫтарым киткән ҡалдырып.
Тик береһе, тимен, ҡалмағанмы,
Торғоҙмаҫмы миңә ҡул биреп.
Юҡ, ҡалмаған…
Тирҙәремде һөртөп,
Баҫтым шунда саҡ-саҡ аяҡҡа.
Һәм атланым алға, таяна-таяна
Тоғро дуҫым – ағас таяҡҡа.
1970.
***

Башҡортостандың халыҡ йырсыһы

Рамаҙан Йәнбәковҡа

Яңғыраһа һинең йырҙарың,
Бүлмәм күркәмләнеп, моң тула.
Йөрәгеңдән сыҡҡан тауышың
Гүйә һибә ынйы нур уға.
Ҡайһы яҡта тыуып үҫтең һин,
Һандуғастар унда бик күпме?
Улар менән моңда ярышып,
Йәш саҡтарың йырлап үттеме?
Мендеңме һин Урал тауына,
Тыңланыңмы урман шау-шыуын?
Әллә ҡамыштарҙан оттоңмо,
Ниңә серле нәфис тауышың?
Аһ, моңдарың ниндәй яғымлы!
Иҫкә төшөрөп тыуған яғымды,
Йөрәгемә үтә, елкетә.
Йырҙарыңа һинең ни етә!
Шуның менән матур, оло һин,
Халҡыбыҙҙың һөйгән улы һин!
1968.
***
Һиңә үлеп ғашиҡ булған сағым,
Оҙатырға килдем артыңдан.
Тәүге һөйөү бигерәк өркәк инде,
Һүҙ әйтергә һиңә тартынған
Мин инем бит. Уның ҡарауына
Һин үҙеңде бик тиҙ таныттың.
“Бар, бар, юлыңда бул”, – тинең дә һин
Кереп киттең, башым шаңҡыттың.
Иҫем китеп, ни уйларға белмәй,
Мин атланым өйгә яй ғына.
Уртаҡлашты минең хәсрәтемде
Аяҙ күктән моңһоу ай ғына.
Хистәремде көсләп таҡмаҫ инем.
Ундай һөйөү миңә кәрәкме?..
Ник әрнеттең боҙло һүҙең менән
Һине һөйөп янған йөрәкте?
1964.
Үҙең бел дә үҙең күр
(йыр)
Нәсимәкәй, матурлығың
Күңелдәргә хуп икән.
Вәғәҙәңде бирмәйсә тор,
Һораусылар күп икән.
Күңелкәйең йомшамаһын
Тыңлағанда өгөттәр.
Береһенә лә күнмә, иркәм,
Һин тип янған егет бар.
Батыр ҙа түгелдер, бәлки,
Матурҙан да түгелдер.
Тик күңеле күркәм уның:
Үҙең бел дә үҙең күр!
Исемеңде йырҙарында
Ҡабатлай гел хыялый.
Был донъяла бер кем һине
Уның кеүек һөйә алмай.
1964.
Бер һөйөүем – бер ғүмер
(йыр)
Ҡашың да ҡара һинең,
Күҙең дә ҡара һинең.
Һин-һин тиеп, һине һөйөп,
Йөрәгем яна минең.
Ағиҙел аға-аға,
Тулҡынын ярға ҡаға.
Бергә булһаҡ, үткән ғүмер
Аһ, һиҙелмәй ҙә ҡала.
Йәшлек елдәй үтә, ти,
Үткән сағын кем күрер?
Ҡайғырмайбыҙ, йәнем, һине
Бер һөйөүем – бер ғүмер.
1961.
Читайте нас в