Артыҡбикә Повесть (2) Рәйлә САБИТОВА

– Тимәк. Алланың ниндәйҙер ҡашҡа тәкәһенә ҡорбан итеп салынаһы бәрәс итеп һайланылар инде? – тураһын әйтмәһәм дә зирәк әхирәтем хәлде бик дөрөҫ аңланы. – Тоже мне ауыл хужаһы Вазифалы сутенер. Эш килеп сығып төҙөлөш башланһа, ул – ил арыҫланы, халҡына хеҙмәт итеүсе, ә һин – ҡулланып ташланған простыня булып тороп ҡалаһың инде...
Иренемде ҡымтып, баш ҡағып ҡына ҡуям.
– Берәй бәйләнеп, отворот-поворот алғайнымы әллә? – Рушанна тишеп ҡарай.
Тағы баш ҡағып ҡына ҡум.
– Үс ала инде, хайуан. Йәнәһе, барыбер бәҫеңде башҡалар ҡулы менән булһа ла һыпырып ҡойоп төшөрәсәк. Әле шул яҡҡа этәрә лә, киләсәктә риза булғаның өсөн битәрләп бер булыр әле... Әпәт эшһеҙ ҡалаһың инде. Ауылдан күсеп кенә китмәһәң, белмәйем. Ғәйбәтеңде сәйнәп, бәғереңде ашап бөтөр инде ул бәндә.
Минең был хаҡта уйланғым килмәй. Тормоштоң аяуһыҙ икәнен Рушанна сәйнәмәһә лә беләм бит инде. Әллә ниндәй йөрәк эсендәге һыҙлауыҡ, әрнеү менән яратам бит шул төйәгемде. Яратыуым ғына Яуапһыҙ. Урыҫтарҙың ҡайҙа тыуғанһың – шунда ярағанһың тигән әйтеме бар. Ә мин, нишләптер яраманым. Бер кәрәгем юҡ минең уға. Артыҡмын. Утыҙҙан уҙҙым, ә йөрәгемдең, аҡылымдың һәләтемдең бөтә көсөн һалып ауылымдың яҡшыраҡ яҙмышы хаҡына хеҙмәт итерлек урыным юҡ. Минең кеүек кәрәкһеҙлегенән алйып бәрелеп һуғылып йөрөгән күпме ауылдашым ситкә сығып китеп солтан булды? Яҡташтарының ҡайҙалыр алыштырғыһыҙ оҫта, иҫ киткес белгес атын күтәреп йөрөүен ишетһәләр, бындағылар аптырап бер була: "Вәт һин уны, эшкә ашмаған ғына нәмә ине. шул да күтәрелгәс, тфү..." Бер республикала билдәле генә яҙыусы әйткән ти бит үҙебеҙҙә олтан ғына булыр өсөн дә, ситтә солтан булып йөрөп ҡайтырға кәрәк..." Минең һымаҡ әрнеп, әсеп йөрөгән йөрөгән сағы булғандыр инде. Сит яҡ түгел, тыуған яғың мәнфәғәте өсөн йәш, дәртле, көслө энергияңды, хеҙмәтеңде бирә алһаң ине ул! Шулай уҡ ҙур, үтәй алмаҫлыҡ хыял микән ни был? Ғәжәп. Уйлап ҡараһаң, кемгә үпкәләргә? Минең дә ашҡан даһа бер хыялым – ауылымда йәшәйем. Тик был хыял миңә бәхет, күңел тыныслығы алып килә торғаны булмаған, ҡыҙғанысҡа ҡаршы!
– Был ҡашҡа тәкә ниндәйерәк бәндә булһаинде?
Яурын ғына һелкетәм.
– Исем-шәрифенән башҡа бер нәмә лә белмәйем. Беҙҙекеләрҙең дә күргәне юҡ. Ҡайһы райондан икәндәрен ишеткәс тә, сектетаршаһына тиклем һырт йөнөн ҡабарта, ти.
– Вазифалы бәндә булғас, берәй сараларҙа фәлән ҡатнашҡаны барҙыр бит, хет фотоһы, тим?
– Юҡ, ти. Камералар алдында бөтөнләй ялтырап йөрөмәй, интервьюлар бирмәй, кабинет кырнисаһы ғына.
– Туй генералы түгел, ә серый кардинал тимәк. Быныһы ҡурҡыныс. Тимәк, ул властың ысын тәмен белә. Кешеләрҙең яҙмышы менән үҙҙәренә лә һиҙҙермәй генә уйнарға ярата. Вазифаның тышҡы ымһындырған ҡиәфәте түгел, ә мөмкинлеге генә ҡыҙыҡтыра уны. Прям ҡурылған күкәй, какой-то – үҙе крутой, үҙенең бер йөйө юҡ...
Уфтанып байтаҡҡа шымып ҡалабыҙ.
– Бына нимә, Томасик, һин уға приемға барып тормайһың, аңланыңмы? барыбер үткәрмәйәсәктәр, танышаалмаясаҡһың. Танышҡан хәлдә лә һин уже еңелеүсе булаһың. Иҫләйһеңме "мастер и Маргарита"ла? "Үҙеңдән көслөләрҙән бер ҡасан да, бер нәмә лә һорама". Минең ҡайҙа эшләгәнде беләһең бит. Унда ярлы-ябағай бисәләре йөрөмәй. Клиенткаларҙан ипләп кенә һорашып кем икәнен асыҡларбыҙ, белербеҙ,ҡоралланырбыҙ. Һинең үҙеңде тәртипкә килтерәһе бар. Ауыл һауаһын яратмаған кеше янына барыу өсөн үҙеңәмәркәз "саңын "ҡундырып алырға кәрәк.
Мин инде Рушаннаның иҫәпһеҙ банка – тюбиктарында бутанып, уларҙы кәметеп хуш еҫле ваннала аунап сыҡҡан инем. Төшкән ҡанаттарым яҙыла башлаған ине. Болоттай күпереп торған йомшаҡ махровой халатҡа төрөнөп иҙрәп ултырам. Рушаннаның "тәртипкә килтерербеҙ" тигән һүҙҙәрҙе ҡолаҡҡа май булып яғыла. Бер ике-өс көн уның матурлыҡ салонындағы кушеткаларҙа аунау-ниндәй шатлыҡ. Беләм, уның ниндәйҙер шикле, бысраҡ ҡына бер батҡағын нисәлер минуктҡа биткә һылап тороуҙың хаҡы – минең зарплатаның өстән бер өлөшө. Әммә рушанна үҙе әйткәс. моғайын, сараһын табыр. Әндрәй ҡаҙнам юҡлығын белә лә инде. Ул уйҙарымды "уҡып" ултыра"
– Морду нарисуем, упакуем подарочный бантик бәйләп ҡуйырбыҙ, уларын вис өҫтөмә алам. Әммә интеллектыңдың бөтә ҡырҙарын ялтыратып һушыналырға, извини, ярҙам итә алмайым. Ул яғы тулыһынса үҙеңдән генә тора. Ферштейн?
– Фештейныраҡ нкуда.
Рушанна информация йыйырға салонына киткәс, мин дә бушты-бушҡа ауҙармаҫтан ниһайәт, "культуралы ял итергә" күргәҙмә залдарының береһенә юландым. Асылған ғына мәленә тура килһәң, иҫ кткес ҡыҙыҡлы кешеләр менән осрашырға мөмкинлек тыуа. Әле лә бер күҙем литографиялар, гравюралар, офорттарҙың бормалы-бормалы линияларын тамаша ҡыла, икенсеһе менән тамашасыларҙы байҡайым. О-о-о өмөтөм аҡланды – Шәрифә Кәҙимовна үҙе! Ғәжәп ҡыҙыҡ ҡарсыҡ. Йәше алтмыш тирәләре, әммә ундағы энергия – егерме йәшлектәргә биргеһеҙ. Нимә генә белмәй, кемде генә белмәй! Оҙаҡ йәшәгән кеше, ғөмүмән, күпте белә инде ул. Әммә Шәрифә апай телмәрендә башҡа бер кем дә әйтә алмаҫ әйләнештәр ҡулланып шундай ҡыҙыҡлы әңгәмә ҡора белә – ауыҙ асып тыңлайһың. Аҡыллы ла, хәтере лә үткер, ә теле тағы ла үткерерәк. Алыҫ йәшлегендә ул актриса булған. Төп театрҙарҙың береһендә төп ролдәрҙе алып барған. Ҡырҡҡа етеп барғанда тәүге һәм һуңғы балаһын донъяға килтереү хаҡына артистка карьераһын тамамлай. Хыял иткән ролдәре үкенескә ҡалмағанғалыр инде, йәшлеген дә һағынмай, көсәнеп матурланырға ла тырышмай. Бөтөнләй үткәндәргә барырға аҡыты ла юҡ, буғай һәр саҡ эсе тулы идея, яңынан-яңы шөғөл... Етмәһә ул бер кемдән дә, бер кем фекеренән дә ҡурҡмай. Шул тиклем әсе теле менән туп-тураһын ярып һала, ҡайһы саҡта һүҙҙәренән минең ҡолаҡ ояла. Актриса сағында ниндәйҙер спектаклдәге төп ыңғай героиняны тиҫкәре образ итеп уйнай. Режиссер кулиса артынан йоҙроҡ күрһәтеп, "ни эшләйһең тип тызандай башлағас, тегене биш хәрефкә ебәрә. Сәхнәнән, тамашасы алдында! Зал шаҡ ҡата. Ә ул ваҡытта бит әле – Советтар Союзы тигән илдә йәшәгән саҡ... Шунан ни булыуы ҡыҙыҡмы? Башта әйтеп үтәйем был ролде режиссер башҡа актрисаға биргән була, уның менән эшләй. Шәрифә Кәҙимовна ул ролде ғариза яҙып ҡына алып, дублер сифатында ғына үҙ аллы әҙерләй. Биш хәрефкә ебәргән көндән һуң спектаклдең популярлығы ҡот осҡос арта, һәм бөтә сығыштарҙа ла Шәрифә апай ғына эшләй, теге актрисаны иҫкә алыусы ла булмай. Ниндәй дыуамал холоҡ һәм рух ныҡлығы булған кеше менән танышыуым хаҡында аңлағанһығыҙҙыр. Шуға өҫтәп снобизм тигән нәмәһе лә юҡ уның түрә ни, ҡара ни, кеше икән аралаша, кеше түгел икән, әллә ниндәй вазифа биләһә лә әҙәмгә һанамай. Шәрифә апай алдында ҡылансыҡланып тороу артыҡ ине" хәлде уның стилендә ҡыҫҡа һәм яланғас дөрөҫлөк сағылған һүҙҙәр менән генә аңлатып бирҙем. Ул, әлбиттә, аптыраған да, йәлләмәшеш тә булманы. Күпме матурлыҡҡа төрөүле боҙоҡлоҡ донъяһында йәшәгән, барыһын да күргән-белгән кеше бит ул.
– Исем аты кем тинеләр тиң әле?
– Искандер Сәғитович, шикелле.
– О, Шәрифә Кәримовна был кеше хаҡында күрәһең хатта бик хәбәрҙар. Хәтереңә төшөмәксе булып уйланып та торманы. Әлеге һүҙһеҙ ҡалыуы уның мөмкин тиклем хәҡиҡәткә яҡыныраҡ һүрәтләмә өсөн теүәлерәк һүҙҙәр эҙләүелер. Әллә ни күп ваҡыт үтмәһә лә миңә бик оҙаҡ көтәм кеүек тойолдо. Үҙем Шәрифә Кәримовнаның йөҙөнә ҡарап уның ни уйлағанын күҙалламаҡ булам. Апайҙың һүҙен, дөрөҫөн әйткәндә, приговор уҡығансудьяныҡы дәрәжәһендә мөһим. Нисә йылдар аралашыу дәүерендә белеп бөткәнмен – ул бер ҡасан да яңылышмай. Бер-ике һүҙ ҡатыуҙан уҡ кемдең кемикәнен айыра торған һәләте бар уның.
– Һин миңә шуны әйт әле, Тамара, үҙеңә нисек тойола? Был эште атҡара алаһыңмы-юҡмы?
Яурын һелкетәм.
– Ә мин әйтәм атҡарасаҡһың. Юҡ һин аҙғын ҡатын түгел, юҡ. Иҫәп-хисапҡа ҡоролған мөнәсәбәттәргә лә шулай уҡ һәләтле түгелһең. Һин просто – идея кешеһе. Һин нишләптер ниндәйҙер идеяға үҙ-үҙеңде ҡорбан итергә тейешһең тип уйлайһың. Был осраҡта идея – тыуған төйәгеңә ошондай ысул менән булһа ла файҙа килтереү, хеҙмәт итеү. Мин дөрөҫ аңланыммы? Был хужаң нисектер шуны тойомлаған микән инде... Әгәр улай икән – ифрат үтә күреүсән мужик, хатта аптырата.
– Аптырарлығы юҡ, минеңсә. Ул быны бер ниндәй ҙә «үтә күреүсәнлек» арҡаһында түгел, ә хаслыҡҡа барып эшләй.
Мәҫәлән?
– Минең уйымса былай: ул отпуск хаҡында ғаризамды йыртып кәрзингә ырғытты, һәм бер нисә көндән мине «за прогулы» эштән бушатты. Урыныма шым ғына, шыма ғына рәүештә үҙенең ҡыҙын йәки ҡәйенбикәһен эшк! Алды. Әлеге моментта коллектив эсендә мине бик әүҙем «сәйнәйҙәр» һәм боҙоҡлоғом кимәле хаҡында һүҙ йөрөтәләр.
– Һин артыҡ ҡара төҫтәр гаммаһында фекер йөрөтмәйһеңме?
– Юҡ, Шәрифә апай. Мин артыҡ ныҡ яҡшы күрәм. «Үтә күреүсәнлек» ул миңә хас сифат.
Кеше, әлбиттә, иң аҡыллы хайуан. Эйе, аҡыллы, ләкин хайуан. Бәлки һин хаҡлылыр ҙа...
– Кеше хайуан икән, тимәк мин – терпе.
– Ха-ха-ха бик ҡыҙыҡ фекер, ә ни өсөн?
– Сөнки дуҫтар һәм дошмандар арҡама шул тиклем дәрәжәлә күп энәләр «төрттөрҙөләр, беҙҙәр ҡаҙанылар һәм бысаҡтар ҡаҙанылар – мин инде терпенән бер ерем менән дә айырылмайым.
– Ну Тамара, һиндә тел... Мин, әлбиттә, һине хайуанға түгел, ниндәйҙер бер аҫыл ҡошҡа тиңләр инем, тиңләүен. Аҡҡошҡамы, торнағамы... Моғайын, һуңғыһыналыр – аҡҡоштарҙың аяғы оҙон булмай. Ә Искәндәр Сәғитовичҡа килгәндә, былай...
Мин Искәндәр Сәғитовичтың үҙен ныҡ яҡшы уҡ белмәйем. Әммә улар бик билдәле ғаилә юғары түңәрәктәрҙә. Минең бер коллегам, йәғни актриса инде, оҙаҡ йылдар уның атаһының һөйәркәһе булды. Береһе – сибәр, икенсеһе – бай һәм дәрәжәле, ҡәҙимге союз, аңлап тораһың. Инде йәшлек ирһеҙ ҙә, балаһыҙ ҙа үтеп китә башлағанын тойғас, теге артистка быны ҡатынан айырып үҙенә өйләндермәксе була. Ауырға ҡала. Теге был хәбәрҙе тыныс ҡабул итә, бала булһа, әлбиттә, бергә булырбыҙ тип һүҙ бирә. Уның шундай мөнәсәбәтенән күҙе томаланған йәш ҡатын китә поликлиникаға, иҫәпкә баҫырға. Гинеколог быны ҡарай ҙа, ҡот отҡос һүҙҙәр әйтә: "Бала урод, кисекмәҫтән, рәхим итегеҙ креслоға". Күҙ алдыңа килтер: кеше ни бары ҡаралырға ғына килгән. Тышта – сират. Бер анализ да эшләнмәгән, бер ниндәй абортҡа барғанда кәрәк була тоған кәрәк-яраҡ алынмаған! Ә табип берһенән-береһе ауяһыҙ дәлилдәр килтерә, ҡурҡыта, ышандыра... Йәш ҡатын, шулай итеп, һына. Аборттан һуң һөйәренең шоферы. фатирға алып барып, ризыҡ-фәлән ҡалдырып, бикләп китә... Ике аҙна ята ул өйҙә ҡанһырап. Япа-яңғыҙ, бер кем кермәй, бер кем сыҡмай. Нимә уйларға ла белмәй. Әлбиттә, шулай ята торғас, башы эшләй башлай инде. Нисек инде, поликлиника шартарында аборт? Ул табип та бит әле, кеше – ренген да түгел, Хоҙайҙың ерҙәге илсеһе лә түгел!

Был бит һөйәре тарафынан ойошторолған тишек шыуманға ултырып ралли гонкаларында йөрөү түгелме һуң? Шундай .....шиктәргә төшөп күҙе асыла башлағас, килеп керә теге сәскәләр тотоп.ҡайғыра, барыһын да беләм, ниндәй ҡыҙғаныс, һәм башҡалар, һәм башҡлара... Шулай уны мәкерҙә лә ғәйепләп булмай. Әммә факт – бала юҡ, булмаясаҡ та. Һөйәркә лә үҙ урынын ҡайҙа икәнен аңларға мәжбүр. Ундай кимәлдәге ирҙәр өсөн ҡатын-ҡыҙ барыбер кеше, шәхес булып күренмәйәсәк, ҡыҙыҡһындырмаясаҡ та. Шуны аңлап, Томочка, һәм үҙеңде алдарға ирек бирмә. Эмоцияларыңды һүндер, фәҡәт файҙа һығыу яғын ғына ҡара, отолмаҫһың.
Үҙем дә һиҙмәҫтән, бөтөнләй төшөнкөлөккә биреләм. Ошондайыраҡ бер тарихты кемдер һөйләгән ине инде. Бер ҡатын шулай уҡ дәрәжәле берәүҙең һөйәркәһе, хоҡуҡһыҙ статусынан ялҡып, һөйәренә ультиматум ҡуя: йә өйләнәһең, йә һинең ҡырын-мырын эштәреңде фаш итәм. Тегеһе таныш профессоры ярҙамында бисәне «һары йортҡа» мәңгегә тығып ҡуя. Шәрифә Кәҙимовнаның танышы бик еңел, хатта бәхетле ҡотолған – атҡаҙанған исемдәре лә бар, ҡала уртаһында дәү фатиры. Яңғыҙ башына – биш бүлмә. Япа-яңғыҙ ҡалыу өсөн һәйбәт түләүме был? Белмәйем. Был донъяла йәшәүҙе ике улымдан башҡа күҙ алдына килтерә алмау менән сағыштырғанда, нимә инде ул – фатир? Ул балалар килтергән шатлыҡты түгел, улар өсөн кисергән һыҙланыуҙарымды ла алыштырмаҫ инем мин фатирға.
Рушанна тышҡы ҡиәфәтемә генә түгел. күңел тормошома ла ныҡлап тотондо. Хәҙер мин уның аутотрениг күнекмәләре яҙмаларын туҡтауһыҙ тыңлап йөрөйөм. Ҡыҙыҡ инде – башҡалар йәмәғәт транспортындамы, башҡа ерҙәме, музыка тыңлап кинәнә, ә минең МРЗ плеерҙа – үҙ-үҙеңде түбән баһһалауҙан ҡотолоу буйынса курстар үтәм. Файҙаһы шулай ҙа бар. Ысынлап та ниңә минең үҙ үҙем хаҡында фекер башҡаларҙың миңә ҡарата әйткәненән бойондороҡло булырға тейеш әле? Тышҡы температураға ҡарап хәрәкәтсәнлеге, йәшәүсе үҙгәреп тороға һалҡын ҡанлы бөжәк түгел дә мин? Минең үҙ йөрәк-ҡан системам бар. Тәнемдең йылыһы үҙемдән генә тора бит. Кейем кейеү-сисеү – бер ярҙамсы аспект ҡына. Үҙ-үҙемде эстән дә, тыштан да, тәрбиәләү һөҙөмтәһен бирҙе шулайҙа. Рушанна шатлана үҙ-үҙеңде тотошоң һөйөклө, көйәҙ ханымдарҙыҡына оҡшай башланы ти. Элек ул нимә бирһә шуны һөртөп, нимә ҡушһа, шул процедураларҙы үтәп торһам, хәҙер "быныһы миңә оҡшамай" тип һайлансыҡлайым. Бутик-фәләнгә керһәм, эргәгә һатыусы-консультант йүгереп килеп етмәһә, ошо ла булдымы магазин тип танау йыйыра башлайым. Ауылда арлы-бирле сәс тарап, 10 тәңкәлек помада һөртөп эшкә йүгерһәм, әле бит тиреһен ҡала һауаһынан төрлө кремдар, тон, пудралар ярҙамында ышыҡлап. сәләмәт ҡыҙыллыҡ йүгертмәйенсә урам буйына аяҡ та баҫмайым.
Рушанна клиенкалары аша кәрәкле информацияны белешеп тора. "Минең" объкт үҙебеҙҙекеләр ҡуйған тамаша-фәләндәргә танауын да күрһәтмәй икән. Тик Мәскәү, Питер, йә! сит илдән килгән ныҡ супер-пупер класик йырсы, оркестрҙарға тыңларға камерный залға ғына бара икән. Ундағы билет хаҡтарын бер күреп аһ иткәйнем инде. Ошо арала шундай кимә!лдәге бер концерт көтөлә икән, тимәк, унда эләгеп булһа, теге Сагитович менән осрашып, танышырға форсат тейеүе мөмкин. Ярай әле Рушанна иң шәп профессионалдарҙан һанала. Ул булмаһа. нишләр инем: Бер клиенткаһы үҙенең яратҡан косметологына шундай бүләкте йәлләмәгән – vip ложаһынан урынға билет алып биргән. Ҡотолғоһоҙ көндөң килеп етеүенә ышана башларға тура килде. Тик-томалдан йөрәк лепер-лепер итеп ала ла китә. Йә ваҡыттан үтмәүен, "яу" көнө кисектерелеүен теләп баҙап ҡалам, йә был ғазаплы көтөүҙең инде тиҙерәк үтә һалып бар нәмәнең асыҡланыуын теләй башлайым.
Театрға барырға киске күлдәкте үҙем һатып алырға булдым. Ошо йәшкә етеп, матур нәзәкәтле күлдәгемдең булғаны ла юҡ ине бит. Хәйер, кәрәге тейгәне лә булманы, дөрөҫөн әйткәндә. Ҡайҙа ғына кейә алам мин уны? Итәге менән ер һеперерлек оҙон ҡупшы күлдәк менән эрзинкә итек кейеп, ауыл батҡағынан бата-сума клубҡа барып булмай бит инде? Етмәһә, ул киске күлдәк алырлыҡ аҡса өсөн миңә баш күтәрмәй кәмендә өс ай эшләргә кәрәк. Ярамағанмы ни беҙ бахырға ҡытай алам-һаламы тиң дә ҡул һелтәйһең инде. Ә әле юҡ, шундай мәл килеп етте – үҙемде сибәр ҡатын-ҡыҙ итеп тойғом килә. Ғүмер шундай ҡыҫҡа, йәшлек шундай тиҙ үтә! Исмаһам, ҡарт ҡарсыҡҡа әйләнгәнсе бер генә тапҡыр булһа ла баласаҡтан хыял иткән затлы күлдәк кейеп ҡарарға хаҡым барҙыр бит?!
Киске күлдәктәр һатылған бутикта күҙҙәр ҡамашты. Улар шул тиклем күп, төрлө-төрлө, ҡайһыһын һайларға белмәй аҙап ҡалдым. Дөрөҫөн әйткәндә, бварыһын да кейеп ҡарағы килә. Затлы бәрхәт тә оҡшай, күбәләктәй нәфис, йылҡылдап торған органза, шыма, ауыр атлас... Ә фасондары һуң? Эсәк кеүек тәнгә һылашып торғаны ла мине боҙмай. Өҫкө яғы һығып торған корсет, ә итәге болоттай ҡабарып әкиәттәге принцессаны хәтерләткәне лә күҙҙе ҡыҙыра. Ә боронғо ампир стилендә нескә тауарҙан иҫәпһеҙ-һанһыҙ драпировкалы күлдәктә мин антик скульптураларҙа һынландырылған грек алиһәһенән кәмме ни?! Бер-нисә сәғәт һайлана торғас, алған күлдәкте күреп, Рушаннаның кәйефе ҡырылды.
– Ошо униформаны хәтерләткән сепрәкте һин иң арыуы тип таптың инде? – тине ул күңеле ҡайтыуын йәшерергә лә маташмай. төҫө ваще шедевр – көйә күбәләгенең тағы ла нығыраҡ төҫһөҙләндерелгән варианты.
– Ул вешалкала ғына шулай күренә,ә минең тәнемдә үҙең күрерһең – бик ҡупшы буласаҡ.
– Һинең тәнеңде септә лә боҙа алмай, әлбиттә, әммә шулай тип кенә киндер тоҡ кейеп тә йөрөп булмай инде!
– Юҡ. Рушанна, һин хаҡлы түгел! Ниндәй көйә күбәләге төҫө булһын? Белгең килһә, был – торна һырты төҫө.
– О-о-о, Тамарик, һинең менән эпитет, метафора өлкәһендә ярышып булмай, әйттең тек, әйттең. Торна, имеш,табылған аҫыл ҡош. Матурлыҡ символы булып бүтән ҡоштар һанала, белгең килдһә, Мәҫәлән. тауис...
– Бәлки, тутыйғош тип тә өҫтәрһең, зауыҡһыҙлыҡ символы. ә? Ысынында иһә, ысын идеал тауис та, күгәрсен дә, аҡҡош та, хатта һандуғас та түгел. ӘТорна!
– Хәҙер ниндәйҙер тотемистикаға төшөп китәһең инде, ҡуй, бәхәсләшмәйек, һин барыбер еңәһең.
– Юҡ. тотемдарға, тарихтарға төшмәй генә иҫбатларға уйлағайным.
– Нисек?
– Ишеткәнең бармы бер әйтем: "Һауалағы торнаға ышанып ҡулыңдағы сәпсекте ысҡындырма", тигәнде?
– Әлбиттә. Ысынлап. бер яҡтан һин хаҡлы ла шул. "Һауалағы торна" – идеал, "ҡулыңдағы сәпсек" – үҙ тиңең.
– Үҙ тиңең, имеш. Һинең нимәгә кемгә тиң икәнде кем белә һуң? Ғүмер буйы "һауалағыһына ынтылма" тип тыйып, ҡанаттарыңды ҡырҡып торған перестраховщиктармы? Ниңә һин гел уларҙы тыңларға, баҫылырға. йәнең теләгәненән баш тартырға тейеш? Рушанна, үҙең уйлап ҡара. бәлки тирә-яҡтағылар көсләп һин-сәпсек, һәмсәпсеккә генә лайыҡ тиеүселәр һуҡырҙар? Әгәр һин үҙең торна булһаң,ә? быны үҙең дә белмәһәң? Бәлки ниһайәт сәпсекте бер яҡҡа быраҡтырырға ла һауалағы торна артынан осорғалыр, ә?
– О-о Тамара... – Рушанна күҙҙәрен тәгәрәтеп баҡты. – Әйтәм бит, сағыштырыу, үткер тел өлкәһендә һине еңеп булмай. мин бөтөнләй башына ла алмаған әллә нимәләр хаҡында фекер йөрөтәһең һин. Етмәһә, үҙ уйыңды кешегә һеңдерерлек тәьҫир итергә ниндәйҙер ярһыу көс бар үҙеңдә. Батшабикә Томирис һин, Тамарик – комарик ҡына түгел. шулай итеп, һин был торна төҫөндәге күлдәктә күптәр өсөн буй етмәҫлек хыял, ә бер һунарсы өсөн ҡомар уятырлыҡ табыш булаһың...
– Бәлки табыш, бәлки табышмаҡ, тигәндәй.
– Ә шулай ҙа майк – ап һәм прическа өлкәһендә минең фекер доминанта булыр, тик өмөтләнәм, хөрмәтлем.
– Рушанна, кешесә һөйләш, куртуаз телмәр бит минең стиль.
– Нимә тиҙәр әле, тиреҫтә соҡоноп буҡҡа буялмай булмай, тигәндәрме?..
– Ҡара һин уны! Мине нимә менән сағыштырҙы!
Беҙ шаярып бер-беребеҙгә гримасалар яһап көләбеҙ.
Күлдәкте кейеп күрһәткәс, Рушаннаның күңеле урынына ултырҙы.
– Һин хаҡлы, – тине ул иғтибар менән тикшереп сыҡҡас. – Матур прическа, сағыу макияж менән күлдәк бәхәсләшмәйәсәк. Етмәһә, фасонының тағы бер үҙенсәлеге бар бындай иҙеүгә бриллиант һәм башҡа ҡиммәтле биҙәүестәр тағыу кәрәкмәй. Өҫкө яғы эшлекле ханымдарса, ә итәк – романтичный.
– Ә арты – в меру эротичный, – тип көлөп боролдом мин.
– Эйе, төҙ, матур артҡа күрелеүҙән зыян юҡ. Урам буйында, ана, ҡыҙҙар йөрөй, автобусҡа менергә бер аяғынкүтәрһә. бөтә ярымшарҙары асыла. Күп ашаһаң майлы бутҡа ла ялҡыта. Ул ирҙәр яланғаслыҡтан хәҙер ялҡып бөткән.
– Шулай, ҡатын-ҡыҙҙың хәҙер сере ҡалманы.Бөтә эске нәмәнек тышҡа әйләндереп сығарып ҡағып бөттөләр. Ул телевизоры йыйын йүнһеҙ реклама менән утҡа май өҫтәй...
Бала саҡтағы рекламаһыҙ телевидениены һағынып бер-ике минут ултырғас, ҡабат ҡиәфәт тикшереүгә күстек.
– Сәғәт тағырға кәрәкмәҫ. Беренсенән, һинеке арзанлы. икенсенән, ваҡыт һораған булып танышыу башларға ҡамасаулай. Өсөнсөнән...
– Өсөнсөнән, бәхетлеләр сәғәт һанамай. ә мин бик бәхетле ханым ролен башҡарам.
– Сәпсим үк түгел кәнишне. бәхет түп-түңәрәк булһын өсөн, Сәғитович абзыйыбыҙ кеүек аҫау ир-егет менән танышлыҡвә ҡайнар дуҫлыҡ ҡына етмәй тора. Һәм ул шуға ышанырға тейеш.
– Уф, – мин битемде ҡаплап диванға бөршәйеп ятым. бер нәмә лә белге лә килмәй, эшләге лә килмәй. Тик юҡ булғы килә. Үлге түгел, ә юҡ булғы – һәм бөттө. – Шул тиклем иртәгәнән ҡурҡам.
– Бөгөн әҙерәк истерить итеп ҡалырға ярай. Әҙерәк илап алһаң да зыян булмаҫ. Әммә шешенерлек итеп түгел. Бөтә нәмә эҙһеҙ үтергә йәш саҡ түгел, үҙең аңлайһың. тик иртәгә бындай икеле-микеле уйҙарға ла, үҙеңдә шикләнеүгә лә урын ҡалмаһын, ишетһен ҡолағың.

Дауамы бар.